विजयपुर । रुस–युक्रेन युद्धको प्रभाव नेपालका उद्योगमा परेको छ । रुस–युक्रेन युद्धको प्रभावका कारणले विद्युत् आपूर्ति सहज नहुँदा नेपालका उद्योग कलकारखाना सञ्चालकहरू मारमा परेका छन् ।
रुस–युक्रेन युद्धका कारणले ऊर्जा उत्पादन गिरावटको प्रत्यक्ष प्रभाव नेपालका उद्योगमा परेको हो । नेपाल विद्युत् प्राधिकरणले उद्योग कलकारखानामा विद्युत् आपूर्ति नगर्दा उद्योग बन्द गर्नुपर्ने अवस्था उत्पन्न भएको उद्योगीहरूले बताएका छन् । शनिबार उद्योग वाणिज्य सङ्घ सुनसरीले विद्युत् आपूर्ति अनियमित हुँदा सुनसरी–मोरङ करिडोरका उद्योग कलकराखानाहरू बन्द हुने अवस्थामा पुगेको भन्दै १ नं। प्रदेशका मुख्यमन्त्री राजेन्द्रकुमार राई र विद्युत् प्राधिकरण क्षेत्रीय कार्यालय विराटनगरलाई ज्ञापन–पत्र बुझाएको हो । सङ्घले यथाशीघ्र विद्युत् आपूर्ति सहज नबनाए आन्दोलनमा उत्रने चेतावनीसमेत दिएको छ ।
सुनसरी उद्योग वाणिज्य सङ्घका अध्यक्ष गिरिधारी सापकोटाले अनियमित तरिकाले उद्योगहरूमा भइरहेको विद्युत् अवरोध रहिरहे विद्युत् प्राधिकरणविरुद्ध मजदुरहरू सडकमा उत्रने बताए । उनले प्राधिकरणले करिडोरका उद्योग, कलकारखानामा गैरजिम्मेवारीपूर्वक तालिका सार्वजनिक नै नगरी लोडसेडिङ गरेकाले ध्यानाकर्षण गराएको बताए ।
उद्योग वाणिज्य सङ्घले बुझाएको ज्ञापन–पत्रमा ‘विद्युत् आपूर्तिमा भएको अवरोधका कारण उद्योगहरूको नियमित उत्पादन प्रक्रिया बाध्यतावश बन्द गर्नुपर्ने’ अवस्था उत्पन्न भएको उल्लेख छ । साथै श्रमिकहरूको सिफ्टअनुसार काम नहुने, वैदेशिक ग्राहकको अर्डर समयमा पूरा गर्न नसक्दा निर्यात कार्यमा अवरोध हुने र विद्युत् अनियमितताका कारणले नियमित प्रोसेसिङ प्लान्टको उत्पादन प्रक्रियामा ठूलो क्षति व्यहोर्नु परिरहेको ज्ञापन–पत्रमा उल्लेख छ ।
सुनसरीको खनारस्थित रिलायन्स स्पिनिङ मिल्स उद्योगका उपाध्यक्ष महेश पोख्रेलले बढ्दो महँगी, अप्रत्यासित इन्धनको मूल्यवृद्धि र विना सूचना लामो समयसम्म विद्युत् अवरोधले उद्योग सञ्चालन प्रक्रियामा ज्यादै सास्ती भएको बताए । शुक्रबार मोरङका विभिन्न उद्योग कलकारखानाका सङ्घ–सङ्गठनहरूले पत्रकार सम्मेलन गर्दै विद्युत् अवरोधले उद्योग बन्द गर्नुपर्ने अवस्थामा पुगेको जनाएका थिए ।
मोरङ व्यापार सङ्घ, उद्योग सङ्गठन मोरङ र नेपाल उद्योग परिसङ्घले संयुक्तरूपमा विज्ञप्ति जारी गर्दै उद्योग कारखाना बन्द गर्ने अवस्था भएको जनाएका थिए । विद्युत् प्राधिकरण दुहबी ग्रिडका प्रमुख राजेश रेग्मीले भारतबाट विद्युत् आयात नहुँदा समस्या उत्पन्न भएको बताए । उनले भने, ‘१६ सय मेगावाट माग छ । उत्पादन ९ सय मेगावाट मात्रै छ ।’ उनले रुस–युक्रेन युद्धका कारणले आयातमा समस्या भएको बताए ।
नेपाल विद्युत् प्राधिकरणका प्रवक्ता सुरेशबहादुर भट्टराईले सुख्खा मौसममा विद्युत् भारतबाट खरिद गर्ने गरेको बताउँदै हाल भारतले विद्युत् नदिँदा समस्या भएको बताए । उनले पुषदेखि जेठ १५ सम्म आवश्यकताअनुसार भारतबाट विद्युत् खरिद गरी आपूर्ति गर्ने गरेको बताउँदै भने, ‘अहिले भारतमा नै ऊर्जा सङ्कट उत्पन्न भयो ।’
उनले रुस–युक्रेन युद्धले विश्वबजारमा नै ऊर्जा सङ्कट निम्तिएको बताए । उनले विद्युत् खरिद गर्न नपाउँदा नेपालका औद्योगिक क्षेत्रमा आपूर्ति गर्न नसकेको बताए । उनले भारतले दैनिक विद्युत् कटौती गरेको बताउँदै भने, ‘खरिद गर्न पाएनौँ ।’ उनले भारतमा विद्युत् उत्पादन गर्ने १८ कम्पनी बन्द भएको बताउँदै भने, ‘भारतमा कच्चा पदार्थ अभावले धेरै प्रदेशमा लोडसेडिङ छ ।’ उनले थपे, ‘५ सय १० मेगावाट माग गरेकोमा ७० मेगावाट मात्र दिन्छ ।’
उनले वर्षा भए जेठ १५ पछि सहज आपूर्ति हुने बताए । तर, वर्षा नभएमा समाधान नहुने बताए । उनले नेपालका करिब ५० ठूला उद्योगलाई आपूर्ति गर्न नसक्ने बताउँदै भने, ‘वर्षा भई विद्युत् उत्पादन सामान्य भए नेपालका ठूला उद्योगलाई ३ हप्तासम्म आपूर्ति गर्न सक्छौँ ।’ उनले ५० वटा ठूला उद्योगलाई आपूर्ति गर्न नसक्ने बताए ।
उनले उद्योगीहरूको आरोपको खण्डन गर्दै विद्युत् आपूर्ति गर्न नसक्ने विषयमा पूर्ण जानकारी गराएको बताए । प्राधिकरणले उद्योगीका समस्या महसुस गरे पनि बाध्यताले आपूर्ति गर्न नसकेको बताए । विश्वबजारमा ऊर्जा सङ्कट भएको बताउँदै वर्षा नभए नेपालमा पनि ऊर्जा सङ्कट बढ्दै जाने बताए ।